رابطه جنگ با خرد و اسطوره

جنگ یکی از مهم ترین رویدادهایی است که بخش وسیعی از شاهنامه را دربرمی گیرد. نبردهای شاهنامه از اسطوره آغاز می شود، به حماسه می پیوندد و با تاریخ...

Sunday, April 13, 2014

همراهی خرد و اسطوره در شناخت و آگاهی

شناخت و آگاهی در شاهنامه دوگونه است. گونه ای از آن حاصل تفکر، اندیشیدن و دانش اندوزی انسان است و با حواس و عقل او ارتباط دارد، و گونه ی دیگر...

Sunday, April 13, 2014

پیوند خرد و اسطوره در روابط علی و معلولی

تک تک داستان ها، اجزا و اپیزودهای شاهنامه و همچنین مجموعه ی آن به مثابه کلی واحد، نظام مند، به هم پیوسته و سازمان یافته است، و از سلسله ی روابط...

Sunday, April 13, 2014

رابطه ی تقدیر با خرد و اسطوره

این دو رکن معمولاً در شاهنامه مکمل یکدیگرند و سفارش به نیکی در قلمرو اندیشه، عمل و گفتار از مهم ترین عوامل پیوند و سازگاری آن ها محسوب می شود....

Sunday, April 13, 2014

خرد، اسطوره و سفر در شاهنامه

ایرانیان سفر کردن را موجب دانایی و پختگی می دانند. این مفهوم در قالب ضرب المثل رایج از زبان حافظ « بسیار سفر باید تا پخته شود خامی» هنوز خود...

Sunday, April 13, 2014

سازگاری اسطوره و خرد در اخلاق

در اسطوره های ایرانی ارزش ها و مفاهیم اخلاقی و خردپسند و صفات و مفاهیم ضداخلاقی و ناپسند در قالب موجوداتی اهورایی و اهریمنی ظاهر شده اند. امشاسپندان،...

Sunday, April 13, 2014

پاداش خردورزی در شاهنامه

مفاهیم و باورها در شاهنامه تحت تأثیر جهان بینی حاکم بر آن از خرد و اسطوره تشکیل شده اند. فرهنگ و نگرش دو سویه ی خردورز و معنویت گرای ایرانی در...

Sunday, April 13, 2014

خواب و بیداری خرد

در بخش های مختلف شاهنامه شهریاران، پهلوانان، وزیران، زنان و حتی دژخردان، حقایقی را در خواب می بینند و آگاهی هایی به دست می آورند که فراتر از...

Sunday, April 13, 2014

خردمندی عوامل و عناصر طبیعی در شاهنامه

بخشی از خرد اسطوره ای طبیعت در عواملی چون درخت و گیاه، آب، آتش، چشمه، ماه و خورشید، طاق بشکسته ی هوشیار، جوشن شنوای رستم و نمونه هایی از این...

Sunday, April 13, 2014

نبرد با طبیعت دژخرد در شاهنامه

در شاهنامه مواردی دیده می شود که طبیعت دژخرد و بدکردار می شود و به یاری اهریمن و نیروهای اهریمنی می شتابد. مار، اژدها، گرگ درنده، شیر تدبیرگر،...

Sunday, April 13, 2014

اسارت خواهران در شاهنامه

در شاهنامه از حضور زنان تا زمان پیروزی ضحاک بر جمشید خبری نیست. اگرچه انتساب نقش پدری به کیومرث ( پدر سیامک)، سیامک ( پدر هوشنگ) و هوشنگ ( پدر...

Saturday, April 12, 2014

اسطوره های خردمند طبیعت در شاهنامه

در اساطیر ایران طبیعت و همه ی موجودات آن مانند انسان، جاندار، خردمند و دارای شعور و اراده اند. این نگرش بنیادی که به شکلی دگرگون در عرفان نیز...

Saturday, April 12, 2014

زنان مثبت شاهنامه

در ناخودآگاهی جمعی انسان ها، صورت های مثالی و الگوهای کهن ثابت و مشترکی وجود دارد که موجب شکل گیری نشانه ها و نمادهای بسیاری در اساطیر، مذاهب...

Saturday, April 12, 2014

زنان منفی شاهنامه

در شاهنامه زنان اغلب کارکردی مثبت و زاینده دارند، ولی زنانی هم با چهره ای پلید، ویرانگر و فریبنده ظاهر می شوند که هدف آن ها فریفتن شهریاران و...

Saturday, April 12, 2014

پیوند خرد و اسطوره در هفت خوان پهلوانان

گذار از مراحل دشوار و پشت سر نهادن سختی ها برای رسیدن به آرمانی بزرگ، در شاهنامه فراوان دیده می شود. در این میان هفت خوان رستم و اسفندیار از...

Saturday, April 12, 2014

وزیران خردمند و دژخرد شاهنامه

در شاهنامه معمولاً در کنار شاهان و شاهزادگان، وزیران و رایزنانی حضور دارند که سمبل خرد و دانایی محسوب می شوند. فردوسی اغلب آنان را می ستاید و...

Saturday, April 12, 2014

پیوند خرد و اسطوره در داستان زال

فردوسی در اثر ارزشمند خود با دستمایه ای از خرد و اسطوره پهلوانانی را می پرورد که با وجود ناسازگاری ظاهری با علم و منطق و غیرمعمول بودن بسیاری...

Saturday, April 12, 2014

پیوند خرد و اسطوره نزد کیانیان

فریدون ششمین شهریار شاهنامه است. او پس از این که توانست ضحاک ماردوش، پلیدترین پادشاه ایران، را به بند بکشد بر تخت شاهی نشست. پدرش آبتین و مادرش...

Saturday, April 12, 2014

پیوند خرد و اسطوره نزد ساسانیان

در نبرد خسروپرویز با بهرام چوبینه، هنگامی که شهریار در آستانه ی شکست نهایی قرار دارد به سوی غار تنگی در کوه می گریزد. کوه مکانی اسطوره ای محسوب...

Saturday, April 12, 2014

پیوند خرد و اسطوره نزد پیشدادیان

در اساطیر ایرانی کیومرث اولین انسانی است که اهورامزدا آفرید. نام او در اوستا « گیه مرتن» و در پهلوی « کیومرث» یا « گیوک مرت» به معنی جاندار میراست....

Saturday, April 12, 2014