حرکت و فلسفه در یونان باستان

علوم امروزی دنیای غرب و اروپا، بیشتر از هرچیزی وامدار دانش‌های یونان باستان است. دانش‌هایی که به لطف سبک زندگی خاص آن‌ها، کسی تا اوایل قرن شانزدهم...

Thursday, July 12, 2018

رشد علم در اروپای قرون وسطی

پس از فروپاشی امپراتوری روم و با شروع قرون وسطی روند تولید علم رو به کاهش نهاد و سیر نزولی به خود گرفت. با حاکمیت کلیسا و عقاید مجعول و ساختگی‌اش...

Thursday, July 12, 2018

شناخت علم و عقل

علم دارای تعریف‌های متعددی است که عمدتا چهار تعریف را عنوان کرده اند: علم به معنای اعم، یعنی مطلق آگاهی فهم؛ علم به معنای عام، «باور صادق موجه»...

Tuesday, July 10, 2018

شناخت علم و عقل

علم دارای تعریف‌های متعددی است که عمدتا چهار تعریف را عنوان کرده اند: علم به معنای اعم، یعنی مطلق آگاهی فهم؛ علم به معنای عام، «باور صادق موجه»...

Sunday, July 8, 2018

تحلیل نظریه حاکمیت جهان‌بینی دینی بر علم

جایگاه اصلی مبحث دینی و سکولار بودن علوم، در علوم انسانی است که دکتر گلشنی چندان بدان نپرداخته و حکم علم دینی در طبیعات را به علوم انسانی سرایت...

Sunday, July 1, 2018

پیش‌فرض‌های مؤثر در علم و تکنولوژی

پیش‌فرض‌های مؤثر در علم دو تقسیم دارند: اول اینکه پیش‌فرض‌ها یا مدلل‌اند یا معلل و ما گفتیم که از پیش‌فرض‌های مدلل در برساختن گزاره‌های علمی...

Thursday, June 28, 2018

عجیب‌تر از او ندیدم!

شاخه‌های مختلف علوم ریاضی و نجوم چنان در هم تنیده‌اند که گاه تفکیک کامل این دو، به سختی امکان‌پذیر است؛ هم از این‌رو بود که اغلب ریاضی‌دانان...

Sunday, May 20, 2018

دانشمندی را نمی‌شناسم!

در مراکش عصر مرینی، تحقیق و نگارش در شاخه‌های مختلف ریاضیات و نجوم در قیاس با دانش‌های نقلی به شکلی کم‌فروغ‌تر، اما به صورت جدی ادامه یافت و...

Sunday, May 20, 2018

اتخاذ شیوه‌های شاذ

به رغم اینکه نشانی از مخالفت سلاطین مرینی با اطباء در دست نیست و حتی به هنگام درمان بیماری‌ها به استمداد از این پزشکان ناگزیر بودند، اما در سرتاسر...

Sunday, May 20, 2018

راهی برای سلطه‌ی فرهنگی

نظام آموزشی مرینیان در مراحل آموزش مقدماتی و متوسطه، تقریباً تلفیقی بود از آنچه که در حکومت‌های پیشین مغربی و گاه اندلسی چون موحدون وجود داشت...

Friday, May 4, 2018

دانشمندانی که غرق شدند

سلاطین مرینی اغلب در جریان نهضت علمی- ادبی مراکش، نقشی ارزنده ایفا می‌کردند؛ آنان به رغم مشکلات ناشی از امور مرتبط با حکومت، هرگز از کسب علم...

Thursday, May 3, 2018

کیمیا در جهان اسلام

بین مسلمانان «علوم نهانی»‌(خفیّه) یا «علوم شگفت» (غریبه) همواره از دسترس عموم مردم دور بودند و جنبه‌ای پنهانی و سرّی داشتند. یکی از معروف‌ترین...

Thursday, April 12, 2018

طبیّعیات اسلامی

آن چه را امروزه به نام دانش فیزیک می‌خوانند،‌ دقیقاً نمی‌توان با دانش مسلمانان در مورد طبیعت منطبق و یکسان دانست. درمیان مسلمانان بحث‌هایی درباره‌ی...

Thursday, April 12, 2018

ستاره‌شناسی اسلامی

شناخت آسمان، ‌ستارگان و سیّارات، ‌از چند نظر برای مسلمانان مهم بوده است. یکی آن که در قرآن، آیات زیادی درباره‌ی خورشید و ستارگان و تفکّر در مورد...

Thursday, April 12, 2018

ایران، مرکز علمی جهان

از زمان پیدایش اسلام در عربستان، مسجد به عنوان مرکزی برای کارهای علمی، جایگاه خاصّی پیدا کرده بود. این سنّت در ایران هم ادامه پیدا کرد و تقریباً...

Sunday, March 11, 2018

بازسازی دانش ایرانی

وقتی مغولان کار تسخیر ایران را تمام کردند و آتش جنگ خوابید، دانشمندان ایرانی به فکر بازسازی علمی ایران افتادند.

Thursday, March 1, 2018

پزشکی اسلامی

پزشکی از مشهورترین جنبه‌های تمدّن اسلامی و از شاخه‌هایی است که مسلمانان در آن درخشندگی فراوان یافته‌اند. علاوه بر مسلمانان،‌ غریبان نیز از دستاوردهای...

Tuesday, February 20, 2018

ریاضیات اسلامی

ریاضیات یکی از مهم‌ترین علومی است که مسلمانان و به ویژه ایرانیان در پیشرفت آن سهم انکارناپذیری داشته‌اند. یکی از مهم‌ترین تأثیرات مسلمانان بر...

Tuesday, February 20, 2018

گالیله ؛ دانشمند، ریاضی دان، ستاره شناس

گالیله اغلب به عنوان بنیانگذار علوم مدرن شناخته می شود. او در زمینه نجوم و فیزیک بسیاری از اکتشافات را انجام داد و برای مطالعه فضا، تلسکوپ ها...

Saturday, February 3, 2018

نقش دانشمندان در گسترش اسلام در هند

شبه‌قاره‌ی هند کشورهای همجوار آن از جمله ایران و سرزمین‌های عرب‌نشین از زمان‌های بسیار دور با یکدیگر دارای مناسبات فرهنگی و تمدنی بوده و ایرانیان...

Tuesday, January 23, 2018