اخوان الصفا (2)

يکي از مباحث با اهميت در بحث انسان، گوناگوني اخلاق و سرشت اخلاقي انسانهاست. از نظر اخوان الصفا، اخلاق به دو نوع تقسيم ميشود:

Thursday, December 25, 2014

اخوان الصفا (1)

در قرن چهارم هجري، جهان اسلام با دو پديده ي متناقض روبروست. از يکطرف مسلمانان شاهد انحطاط سياسي جامعه اسلامي هستند، از طرف ديگر اين دوره، دوره...

Thursday, December 25, 2014

ابن سینا؛ افقی تازه در عقلانیت

دکتر غلامرضا اعوانی از اساتید به نام فلسفه است که با اشراف تام بر دیدگاه های حکمی فلاسفه یونانی و اسلامی، بر اصالت فکری حکمای ایرانی و مسلمانی...

Tuesday, December 16, 2014

هایدگری دیگر

پس از اینکه چند ماه پیش «دفترهای سیاه» در جلدهای 94، 95 و 96 مجموعه آثار هایدگر منتشر شد، بحث بر سر نسبت بین هایدگر و امر سیاسی به‌ویژه با توجه...

Tuesday, December 16, 2014

سه گفتار در باب فلسفه ي علم (3)

من قبل از اين که دسته بندي بحث ها را بگويم يک مقدار فضاي تاريخي بحث ها را مي گويم. اين فضاي پوزيتيويست و فضاي ابطال گرايي از جهاتي زير سؤال رفت....

Sunday, December 7, 2014

سه گفتار در باب فلسفه ي علم (1)

همواره در سير مطالعاتي دوره هاي غرب شناسي جاي خالي مجموعه اي که به صورت خلاصه و ساده به معرفي فلسفه ي علم بپردازد، احساس مي شد. مجموعه اي که...

Sunday, December 7, 2014

سه گفتار در باب فلسفه ي علم (2)

در جلسه ي قبلي بحث رابطه ي علم و متافيزيک را بيان کرديم و گفتيم پوزيتيويست ها قائل به انفکاک علم و متافيزيک هستند و مي گويند اين ها ارتباطي بينشان...

Sunday, December 7, 2014

فلسفه ي علوم انساني

فلسفه ي علوم انساني مي تواند در شناسايي و بررسي مباني و مبادي معرفتي نظريه ها کمک کند. اما فلسفه ي علوم انساني چيست و چگونه مبادي معرفتي را در...

Thursday, December 4, 2014

نقد نظريه حکيم سبزواري در مسأله ملازمه عقل و شرع

حکيم سبزواري، در موضوع ملازمه عقل و شرع، نظريات بديعي ابراز نموده که توسط محققين در علم اصول فقه مورد نقد و بررسي قرار گرفته است. محقق خراساني،...

Tuesday, December 2, 2014

نظريه عقل در فلسفه ي فارابي

نظريه فيلسوفان مسلمان در خصوص عقل تا آنجا که به مباني روانشناختي مابعدالطبيعي آن مربوط مي شود بر نظريات يونانيان در مورد نفس و قواي دراکه ي آن...

Sunday, November 30, 2014

نظريه عقل در فلسفه ي ابن سينا

بر طبق نظريه ابن سينا اگر چه عقل بالقوه، به عنوان خصيصه اي شخصي در فرد ظهور مي کند (و از اين رو حادث است) معذلک جوهري غير مادي و باقي است.

Sunday, November 30, 2014

مروري جامع بر انديشه هاي ابن سينا (2)

تعريف عمومي براي نفس چنين است: «کما اوّل براي جسم طبيعي آلي». يا از آن حيث که توليد و رشد و تغذيه مي کند (همان طور که نفس نباتي چنين است) يا...

Sunday, November 30, 2014

مروري جامع بر انديشه هاي ابن سينا (3)

علت غايي چنين تعريف شده است، «آنچه از براي آن فعل انجام مي گيرد». و چنين مفهومي، مي تواند بر فاعل و بر قابل يا بر چيزي سواي اين دو حمل گردد.

Sunday, November 30, 2014

مروري جامع بر انديشه هاي ابن سينا (1)

فارابي، بنيانگذار فلسفه ي نوافلاطوني اسلامي و برجسته ترين متفکّر تاريخ اين نهضت فلسفي از عهد پروکلوس، آخرين نماينده ي بزرگ اين نحله در غرب، محسوب...

Sunday, November 30, 2014

مروري جامع بر انديشه هاي فارابي

گرايشهاي نو افلاطوني مستتر در فلسفه ي کندي و رازي، در آثار فارابي و ابن سينا، نخستين دو فيلسوف مسلماني که مابعدالطبيعه ي مفصل و بسيار پيچيده...

Sunday, November 30, 2014

حدوث و قدم

حدوث و قدم را به ترتيب مي توان به مسبوقيت به غير و عدم مسبوقيت به غير تفسير کرد. و چون وجود و عدم در هر يک از مراتب وجود نحوه و عنوان خاصي دارد،...

Sunday, November 23, 2014

امکان يعني چه؟

امکان، که يکي از لغات متداول فلسفه است، معاني مختلفي دارد. اکنون براي آگاهي دانشجويان، تمامي معاني مصطلح آن را اشعار مي داريم:

Sunday, November 23, 2014

جعل و تأثير

مقصود از جعل، تأثير علت يا، به عبارت ديگر، اثر حقيقي جاعل و مؤثر است که عيناً معلول آن علّت خواهد بود. و چون وجود به وجود نفسي و وجود رابط تقسيم...

Sunday, November 23, 2014

جهات سه گانه

« جهت » چگونگي نسبتي است که بين موضوع و محمول هر گزاره وجود دارد، و اين نسبت گاهي به ضرورت، گاهي به امتناع و گاهي به امکان ( سلب ضرورت ) موصوف...

Sunday, November 23, 2014

اعاده ي معدوم

هويّت، که تعبير ديگري از موجوديت و شخصيت شيئي واقعي است، هيچ گاه تکرارپذير نيست؛ زيرا اگر وجود مکرر عين هويت و هستي نخستين باشد، ديگر اعاده يا...

Sunday, November 23, 2014