تناسخ چیست؟

از دیرباز دو دیدگاه اصلی درباره سرنوشت انسان (و موجودات زنده) پس از پایان زندگی وجود داشته است: یکی، ادامه حیات بر محور موجودیت امری غیر مادی...

Monday, October 25, 2021

تناسخ در آیین های مختلف

تناسخ از سنت های بسیار قدیمی بوده که عمدتاً بحث سرنوشت روح پس از مرگ را مطرح می کند. مکاتب گوناگونی به تناسخ معتقدند و درواقع نظام آخرت شناسی...

Thursday, April 18, 2019

تناسخ در آیین بودا

شاکیامونی بودا، بنیانگذار آیین بودا، نیز مانند اسلاف معنوی و فلسفی خویش معتقد بود که برای شخص گرفتار در بند جهالت نسبت به حقیقت جهان، تولد و...

Tuesday, September 18, 2018

تناسخ در آیین هندو

این عقیده که روح پس از مرگ باقی است و زندگانی‌های گذشته مبنای زندگی حاضر، و این زندگی تعیین‌کننده زندگی آینده است، زیربنای اخلاقیات، نجات‌شناسی...

Tuesday, September 18, 2018

گونه‌های تناسخ‌باوری

نظریه تناسخ، بسته به پاسخی که به پرسش‌های مطرح در این باره می‌دهند، به فرض‌ها با اقسامی تقسیم می‌پذیرد. البته همه این فرض‌ها با گونه‌ها را نمی‌توان...

Tuesday, September 18, 2018

پایه و اساس بندگی خداوند

خداوند از انسانها عبادت اختیاری و آگاهانه را خواسته است، پس باید ببینیم چه چیزی اساس و پایه‌ی عبادت را تشکیل می‌دهد و اگر اعمالی مانند نماز،...

Monday, June 4, 2018

بندگی اختیاری در پیشگاه الهی

بعد از آشنا شدن با معنای صحیح هدفداری خداوند، باید ببینیم هدف خداوند از خلقت انسان چه بوده تا خود را با آن هماهنگ کرده، در مسیری که خالقِ ما...

Monday, June 4, 2018

معنای صحیح هدفداری خداوند

وقتی از هدفداری در افعال الهی صحبت می‌شود، باید توجه داشت که خداوند همچون انسانها نیست که ابتدا هدف یا اهدافی را در نظر می‌گیرند و سپس کارهای...

Monday, June 4, 2018

دیدگاه‌های متکلمان درباره چیستی نفس

ابراهیم بن سیار نظّام، شاگرد ابوالهذیل علاف و استاد جاحظ، یکی از بزرگان معتزله است. از نظر او درست همان طور که ابوالهذیل گفته است، انسان بدن...

Sunday, June 3, 2018

شرح صدر (3)

در توضیح آیه، قسمتی از یک حدیث امام صادق (علیه‌السلام) را آوردیم که اکنون می‌خواهیم قسمت‌های دیگری از آن را نقل کنیم و با توجه به آنها

Saturday, June 2, 2018

شرح صدر (2)

بدانید اگر خدا بخواهد به بنده‌ای خیر برساند، سینه‌اش را برای تسلیم شدن گشاده فرماید... و اگر نخواهد به بنده‌ای خیر برساند، او را به حال خودش...

Saturday, June 2, 2018

شرح صدر (1)

یکی دیگر از آیات قرآن که به روشنی نحوه‌ی هدایت و اضلال خداوند را بیان کرده، در سوره‌ی انعام است:

Saturday, June 2, 2018

دلایل مخالفان تجرد نفس

در این نوشته به بعضی از ادله‌ی مخالفان تجرد نفس در آثار دو متکلم برجسته، امام محمد غزالی و امام فخر رازی، می‌پردازیم. غزالی در مقاصد الفلاسفه...

Saturday, June 2, 2018

آرای متکلمان درباره‌ی نفس

متکلمان در باب نفس نظرهای گوناگونی ابراز کرده‌اند؛ چنان که برخی از ایشان آن را متمایز از بدن و مجرد دانسته‌اند و اغلب ایشان تجرد آن را نفی کرده‌اند...

Saturday, June 2, 2018

هدایت اولیه و ازدیاد هدایت

ملاک ایمان و کفر، اعتقاد و عدم اعتقاد انسان است. اعتقاد به چیزی، غیر از شناخت نسبت به آن بوده، در مرحله‌ی بعد از آن مطرح می‌شود. به طور کلی وقتی...

Friday, June 1, 2018

نقد علاقه طباطبایی بر دیدگاه مجلسی درباره‌ی عقل

از جمله پژوهش‌های حدیثی علامه طباطبایی، گذشته از بحث‌های روایی در تفسیر المیزان، حاشیه‌هایی است که بر مجلدات بحارالانوار نوشته است؛ البته این...

Friday, June 1, 2018

علامه مجلسی و عقل خودبنیاد دینی

در تاریخ تفکر اسلامی، دو جریان نقل‌گرایی و عقل‌گرایی حضور داشته است. نقل‌گرایان بر اهمیت ظواهر قرآن و روایات در فهم دین تأکید می‌کردند و تا حدودی...

Tuesday, May 29, 2018

مشیت الهی در هدایت و اضلال

یکی اینکه وقتی گفته می‌شود امر هدایت به دست خداست، به این معناست که او از سر حرّیّت و مطابق با آنچه می‌پسندد، هر کس را که بخواهد، هدایت می‌کند....

Monday, May 21, 2018

هدایت الهی و نقش انسان

چون اصل و محور هدایت انسان، علم و معرفت اوست، پس معنای هدایت خدا در حقیقت اعطای علم و معرفت از جانب او به شخص هدایت شده می‌باشد. بنابراین برای...

Monday, May 21, 2018

دیدگاه علامه مجلسی درباره برخی روایاتِ دشواریاب

از جمله روایات دشوار روایاتی است که در آنها از تفویض امور هستی و احیاناً تدبیر آنها به ائمه (علیهم‌السلام) سخن به میان آمده است. مهم‌ترین اشکال...

Saturday, May 19, 2018